امروز: یکشنبه ۲۲ تیر ۱۳۹۹ -
وبسایت خبری
سرویس : اخبار
زمان : ۱۳۹۷/۱۱/۹ - ۱۲:۱۰
شناسه خبر: ۴۵۷۴۰۱
 
نقدي به طرح سهميه‌بندي بنزين براي خودروها
خودروها مقابل آدم‌ها
خودرونگاران - در ماه‌هاي اخير ميزان قاچاق بنزين نگراني جديدي براي سياستگذاران اقتصادي كشور ايجاد كرده و طرح‌هاي مختلفي براي كنترل و كاهش حجم قاچاق در راهروهاي سياستگذاري كشور در مجلس و اتاق‌هاي فكر مطرح شده است.

به گزارش خودرونگاران ،  در افواه و نظر كارشناسان اين گزاره نقش بسته است كه افزايش قيمت بنزين تبعات سياسي و اجتماعي دارد. از اين رو طرح‌هايي كه در مورد افزايش هزينه در دسترسي به بنزين وجود دارد، به شكلي به بسته‌هاي بازتوزيعي و حمايتي هم نظر داشته است.تجربه‌هاي تاريخي نشان مي‌دهد طرح تازه‌اي كه بر سهميه بنزين به خودروها تاكيد مي‌كند به دليل بي‌توجهي به سازوكار‌ها و جزييات رفتار مصرف‌كننده به شكست منجر مي‌شود و در مقابل ايده سهميه بنزين براي افراد مي‌تواند امكانات بالاتري براي رسيدن به اهدف سياستگذار فراهم كند.

 

سهميه به خودروها

در دهه 60 نظام توزيع كالا در كشور بر اساس سهميه شكل گرفته و هر فرد داراي دفترچه اقتصادي بود. بر آن اساس افراد مي‌توانستند كوپني براي بعضي كالاها داشته باشد، خودروها نيز سهميه بنزين داشتند. محمدرضا پورابراهيمي رييس كميسيون اقتصادي مجلس از طرحي دفاع مي‌كند كه بر اساس سازوكار آن قيمت بنزين و گازوييل ثابت نگه داشته مي‌شود. در اين طرح به هر خودرو به صورت ماهانه سهميه 60 ليتري اختصاص مي‌يابد. اين سهميه به قيمت هزار تومان به هر خودرو تعلق مي‌گيرد. بر اساس اين طرح در ادامه مصرف تا 80 ليتر، قيمت 1500 تومان در نظر گرفته مي‌شود و از ۸۰ ليتر تا ۱۲۰ ليتر دو هزار تومان خواهد بود. قيمت بنزين همچنين براي مصرف از ۱۲۰ ليتر تا ۱۵۰ ليتر سه هزار تومان و از ۱۵۰ ليتر به بالا قيمت بنزين ۵ هزار تومان محاسبه خواهد شد. بنا به آنچه پورابراهيمي در توضيح طرح گفته است مصرف كنندگان در پمپ بنزين‌ها براي خريد بنزين ۱۰۰۰ تومان مي‌پردازند و عوارض مربوط به افزايش مصرف براي هر خودرو وضع مي‌شود و بايد پرداخت شود. رييس كميسيون اقتصادي در خصوص اين طرح گفت: طبق اين طرح هر چه مصرف افزايش يابد عوارض آن محاسبه شده و تسويه مي‌شود. پيشنهاد ما اين است كه در بازه زماني سه ماهه يا شش ماهه اين تسويه انجام شود، مثل جريمه رانندگي. البته متناسب با ارزش خودرو براي بدهي و عوارض سقفي در نظر گرفته شده است كه وقتي بدهي راننده به اين سقف نزديك شد بايد پرداخت كند در غير اين صورت كارت سوخت راننده باطل خواهد شد. اگر كسي ظرف سه تا شش ماه عوارض خود را پرداخت نكرد جريمه ۱۰ درصدي به عوارض اضافه مي‌شود و بعد از آن كارت سوخت افراد ابطال خواهد شد. وي همچنين اظهار داشت: در اين طرح پيش‌بيني شده است كه براي خودروهاي عمومي مسيري با GPS تعريف شود و بر اساس مسافت طي شده به خودروهاي عمومي شامل تاكسي‌ها و اسنپ‌ها سهميه بنزين داده شود. ضريبي نيز براي مصرف در ترافيك در نظر مي‌گيريم. براي خودروهاي عمومي نيز سهميه مشخصي را تعريف مي‌كنيم كه مازاد بر آن شامل جريمه خواهد شد تا بازار دومي از سوي تاكسي‌داران راه نيفتد.

 

از قضا سركنگبين، ‌صفرا فزود

هر سياست اقتصادي نمودي در بازتوزيع منابع و امكانات دارد. يعني براي گروهي از مردم، حقوقي به رسميت مي‌شناسد و دولت را موظف به تامين اين حقوق مي‌كند و از سمتي با اخذ ماليات و نظاير آن، گروهي را از رسيدن به منافع شخصي بازمي‌دارد. طرح سهميه‌بندي بنزين در ابتدا بر اين ايده استوار است كه دارندگان خودروها داراي حق و امتياز بهره‌مندي از يارانه بنزين هستند و كساني كه خودروي شخصي ندارند، از اين امتياز بهره نخواهند برد. كساني كه خودرو ندارند عموما در دهك‌هاي پايين درآمدي هستند و از اين رو اين طرح اين گروه را فاقد حقوق مي‌داند و رانت موجود در بنزين به نرخ هزارتومان را در ميان برخورداران توزيع خواهد كرد.

اشكال دومي كه طرح دارد، شناسايي خودروهاي تاكسي اينترنتي به صورت خودروي عمومي است. پيش‌تر و در سال 86 كه سهميه‌بندي خودروها در كشور اجرا شد، براي آژانس‌ها و حتي خودروهاي مسافربر شخصي نيز سهميه ويژه‌اي در نظر گرفته شد تا به حمل و نقل كمك كنند. ايده به رسميت شناختن خودروهاي تاكسي اينترنتي نيز بر همان مبنا مطرح شده است و به نظر مي‌رسد دقيقا همان اتفاق تكرار خواهد شد. تعداد زيادي خودرو در سامانه‌هاي تاكسي اينترنتي ثبت‌نام مي‌كنند و منافع برخورداري از سهميه اين خودروها را كسب خواهند كرد در حالي كه هيچ خدمتي به حمل و نقل نمي‌كنند. نكته كليدي‌تر ماجرا اين است كه اين خودروها را نمي‌توان حمل و نقل عمومي دانست بلكه خدمتي است كه از سمت بخش خصوصي در ازاي دريافت كامل هزينه از شهروندان صورت مي‌پذيرد و دادن يارانه به اين بخش هيچ توجيهي ندارد. اين موضوع بايد مورد التفات باشد كه تزريق يارانه بدين بخش به صورت ضمني اين معني را با خود دارد كه مجلس به دولت حكم كرده است كه در اين بخش سرمايه‌گذاري كند و يعني نظام حكمرا

ني كشور به سمت توسعه راننده شدن شهروندان است و نه آنكه بخش‌هاي نوآورانه در اقتصاد مورد حمايت قرار گيرد.

مورد سومي كه در اين طرح ديده نشده است، امكان جابه‌جايي كارت‌هاي سوخت ميان شهروندان است كه در آن يا هزينه‌اي پرداخت شود يا حتي در چارچوب ارتباطات خانوادگي ممكن است رخ دهد. براي توضيح اين اتفاق به يك مثال ساده اشاره مي‌شود. اگر سه خودرو وجود داشته باشند كه مصرف آنها به ترتيب 40، 60 و 80 ليتر باشد انتظار اين است كه 180 ليتر مصرف كل وجود داشته باشد كه به همين ميزان نيز پرداختي به جايگاه‌هاي سوخت صورت مي‌گيرد. در نظر طراحان اين بوده است كه فردي كه مصرف بيشتر دارد، از كارت خود مصرف خواهد كرد و 20 ليتري كه بيشتر از سهميه مصرف كرده است با عوارض همراه خواهد بود و براي دولت درآمدي خواهد داشت اما آنچه در عمل و مبناي رفتار شهروندان است اتفاق ديگري است. شهروند اول كه مصرف كمتري دارد به شهروند پرمصرف كارت خود را قرض مي‌دهد- يا حتي ممكن است بخشي از سهميه خود را به وي بفروشد - و در اين صورت هر سه شهروند به اندازه 60 ليتر از كارت سوخت خود مصرف خواهند داشت كه باز هم مصرف همان مقدار قبلي است اما آنچه خواست طراحان در اخذ عوارض بر مصرف بوده است به ميزان صفر خواهد بود. يعني طرح به گونه‌اي است كه هدفي را مدنظر قرار داده است اما سازوكار آن به گونه‌اي است كه خود به شهروندان اين راه فرار را نشان مي‌دهد.

علاوه بر نقدهايي كه پيش‌تر بيان شد، مهم‌ترين نقدي كه به اين طرح وارد است ثابت كردن قيمت‌هاست كه با توجه به تورم سالانه كشور بدين معناست كه بنزين به صورت سالانه به صورت نسبي ارزان‌تر شود. همچنين انتخاب قيمت‌ها و حجم‌هاي سوخت، يك ابزار سياسي خواهد بود كه هر سال ميان دولت ومجلس در مورد انتخاب آن بحث خواهد شد و نهايتا با توجه به آنكه در بعضي سال‌ها انتخابات است و ممكن است انتخاب قيمت و حجم مصرف براي دولت يا مجلس‌نشينان عوارض سياسي داشته باشد، تعيين اين دو فاكتور از يك بحث اقتصادي و توجه به منابع تامين آن، رنگ و بوي سياسي به خود بگيرد و چالشي براي مجلس و دولت ايجاد كند.

 

طرح سهميه سوخت ايرانيان

در حالي كه رييس كميسيون اقتصادي مجلس سهميه سوخت براي خودروها را مطرح كرده است، گروهي از نمايندگان مجلس از طرحي كه با همراهي مركز پژوهش‌ها آماده شده است حمايت مي‌كنند. اين طرح به هر شهروند ايراني سهميه‌اي از بنزين و ديگر حامل‌ها تخصيص مي‌دهد و اين جا شهروندان خود تصميم مي‌گيرند كه آن را مصرف كنند يا به كساني كه بيشتر از سهميه‌شان متقاضي مصرف بنزين هستند، واگذار كنند. طرحي كه در نظرسنجي برنامه تلويزيوني پايش هم با حمايت 75 درصدي مردم همراه بود.

محمد ملانوري

 

ارسال به شبکه های اجتماعی
ارسال نظر
نام :
ایمیل:(اختیاری)
متن نظر:
لطفا حاصل عبارت زیر را در باکس روبرو وارد کنید:
= ۵ + ۱۱
ارسال
نظرات
انتشار یافته: 0
در انتظار بررسی: 0
غیر قابل انتشار: 0

آخرین اخبار

پربازدیدترین

۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۵:۲۸
زمان احتمالی قرعه کشی پیش فروش ایران خودرو ویژه تیر
خودرونگاران - طبق اعلام مسئولان ایران خودرو حداکثر ۳ روز کاری پس از پایان ثبت نام، قرعه‌کشی برگزار و اسامی منتخبان اعلام خواهد شد.
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۵:۲۳
اخذ مالیات، بازار خودرو را به آرامش می رساند؟
خودرونگاران - در شرایطی لایحه مالیات بر عایدی سرمایه در مجلس و دولت بلاتکلیف مانده است که روز گذشته یک مقام مسوول در وزارت امور اقتصادی و دارایی از پیشنهاد وزیر اقتصاد برای اخذ مالیات پلکانی از خریدار...
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۳:۰۳
شاهين، كوييك- اس و ساينا- اس عرضه مي‌شوند
خودرونگاران - جزييات طرح جديد پيش‌فروش سه محصول گروه خودروسازي سايپا اعلام شد.
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۲:۲۶
انتظارات قطعه‌سازان از مجلس یازدهم برای تحقق «جهش تولید»
خودرونگاران - صنعت قطعه سازی در سال‌های اخیر متاثر از تحریم‌های خارجی و به تازگی تحت تاثیر ویروس کرونا روزهای دشواری را پشت سر می‌گذارد، صنعتی که به دلیل ارتباط مستقیم و تنگاتنگ با خودروسازی از تلاطم...
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۲:۲۱
خودروساز مسئول هک خودرو شد
خودرونگاران - حملات سایبری در دنیای امروز به جز جدایی ناپذیر فناوریهای هوشمند تبدیل شده است. به طوری که دولتها بایستی هر چه بیشتر در جهت افزایش امنیت داده ها اقدامات و قوانین بیشتری را اتخاذ کنند.
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۱:۳۲
مالیات از خودرو‌های صفر، نسنجیده و ملتهب کننده بازار
خودرونگاران - دریافت مالیات از خودرو‌های صفر کیلومتر، بازار را تحت تاثیر تنش بیشتری قرار می‌دهد ، شرایط بازار با اجرای این پیشنهاد سخت‌تر می‌شود و ورود خودروی صفر به بازار محدود و این خودرو‌ها در باز...
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۱:۲۹
مراجعه روزانه 6 هزار راننده به مراکز معاینه فنی خودرو
خودرونگاران - مدیرعامل ستاد معاینه فنی خودروهای شهر تهران با اشاره به اینکه روزانه 6 هزار راننده در پایتخت جهت انجام معاینه فنی خودروهایشان به مراکز معاینه فنی مراجعه می‌کنند،‌گفت: استفاده از ماسک در ...
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۱:۱۶
کشف ۲۲۰ میلیاردی خودرو‌های خارجی
فرمانده مرزبانی ناجا از شناسایی و توقیف ۳۵ دستگاه خودروی خارجی قاچاق توسط مرزبانان استان بوشهر خبر داد.
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۱:۰۶
رونمايي فورد برانكو
خودرونگاران - تعويق در رونمايي فورد برانكو در حالي كه قرار بود فورد برانكو زودتر از موعد رونمايي شود اما بخاطر شرايط پيش آمده اين رونمايي به تعويق افتاد. اين خودرو كه "اف رود " خاصي خواهد بود قابليت...
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۰:۲۲
چشم نوازی هاچ‌بک دو رگه سئات
خودرونگاران- سئات دو رگه خاص اش را به صورت آنلاین معرفی کرد .
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۰:۱۳
فراخوان مرسدس در استرالیا
خودرونگاران - شرکت مرسدس بنز فراخوانی را برای جمع‌‌آوری ۶۲ دستگاه از شاسی‌بلندهای جی‌ال‌ای ۳۰۰ اعلام کرد.
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۰:۰۹
عرضه کامیون هیدروژنی هیوندای
خودرونگاران - شرکت هیوندای تحویل اولین سری ۱۰ دستگاهی از نخستین کامیون‌های هیدروژنی جهان را آغاز کرد.
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۱۰:۰۶
استارت خروج شورلت سونیک از خط تولید
خودرونگاران - شورلت سونیک در آمریکا همان طور که از شایعات پیشین انتظار می‌رفت از رده خارج می‌شود. این خودرو از سال ۲۰۱۲ در آمریکا موجود بوده است.
۱۳۹۹/۴/۱۵ - ۱۲:۲۴
صفر تا ۱۰۰ تعویض پلاک از کاهش ۱۰ درصدی نقل و انتقال تا محدودیت‌های شماره گذاری
خودرونگاران_شرایط و مدارک لازم برای شماره‌گذاری، آخرین آمار نقل و انتقال خودرو و محدودیت‌های موجود برای تعویض پلاک از جمله مواردی است که رئیس مرکز شماره‌گذاری پلیس راهور ناجا آنها را تشریح کرد.
۱۳۹۹/۴/۱۶ - ۱۲:۱۴
آرایشگری که دیتیلر خودرو شد
خودرونگاران | نگاه غالب به دختران قرار گیری در شغل هایی است که ظرافت و دقت بیشتری را طلب می کند و شاید به همین دلیل است که تعداد خانمهایی که در بازار خشن تر صنعتی فعالیت می کنند به تعداد انگشتان یک دس...
۱۳۹۹/۴/۱۶ - ۱۰:۰۱
صنعت خودرو با دانش بنيان ها تقويت مي شود
خودرونگاران - عضو اتاق بازرگاني ايران گفت: در شرايطي كه صنعت خودرو با تحريم روبرو است و واردات برخي از قطعات با دشواري صورت مي گيرد، مي توان با همكاري مجموعه هاي دانش بنيان نسبت به توليد قطعات خاص اقد...
۱۳۹۹/۴/۱۵ - ۰۹:۵۹
افزایش تولید خودروسازان در گرو تامین ۳ میلیارد دلار ارز
خودرونگاران_رییس انجمن صنایع همگن قطعه‌سازی گفت: صنعت خودروسازی برای تولید یک میلیون و ۲۰۰ هزار دستگاه خودرو نیاز به دو تا سه میلیارد دلار ارز است.
۱۳۹۹/۴/۱۶ - ۰۹:۲۸
دانشگاه ها و نخبگان كشور از همكاري با خودروسازان استقبال مي كنند
خودرونگاران - رئیس دبیرخانه جذب نخبگان در دانشگاه ها در بنیاد ملی نخبگان گفت: دانشگاه ها و نخبگان با هدف توسعه صنعت خودرو و داخلي سازي قطعات، علاقه مند به همكاري با شركت هاي خودروسازي هستند.
۱۳۹۹/۴/۱۶ - ۰۹:۳۵
افزایش مجدد قیمت خودرو باید به تأیید ستاد تنظیم بازار برسد
خودرونگاران - رئیس شورای رقابت با اعلام اینکه خودروسازان هر سه ماه یکبار می توانند با تغییر نرخ تورم درخواست تجدیدنظر در قیمت ها را داشته باشند،گفت: البته این موضوع باید با تأیید ستاد تنظیم بازار هم ...
۱۳۹۹/۴/۱۵ - ۰۹:۵۱
خودروسازان به ریل افق ۱۴۰۴ در ساخت خودروی تجاری بازگشتند
خودرونگاران_دبیر انجمن صنایع همگن نیرو محرکه و قطعه‌سازان گفت: با حرکت‌های جدیدی که در خودروسازی‌های کشور آغاز شده، بازگشت به افق چشم‌انداز پیش‌بینی شده در زمینه خودروهای تجاری را شاهدیم.
۱۳۹۹/۴/۱۷ - ۱۵:۲۵
‌۷۰ درصد بازار قطعه در دست ۵ نفر
خودرونگاران| عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی گفت: واردات قطعات خودرو اکنون در دست تعداد معدودی از افراد و مافیا قرار گرفته و این موضوع یکی از اشکالات اساسی صنعت خودرو در شرایط کنونی است.
۱۳۹۹/۴/۱۶ - ۰۹:۵۷
ارز ندهند ، بازار قطعه مشکل‌ساز می‌شود
خودرونگاران - عضو هیات مدیره انجمن سازندگان قطعه گفت: در حال حاضر قطعه ساز امکان ترخیص کالاهای خود را از گمرکات ندارد و همین امر تولید خودرو را مختل کرده و آمار خودروهای ناقص هر روز افزایش پیدا کرده ا...
۱۳۹۹/۴/۱۵ - ۱۴:۵۸
تکلیف کارت سوخت در فرایندخرید وفروش خودرو چه می شود؟
خودرونگاران_سخنگوی شرکت ملی پخش فراورده‌های نفتی گفت: پس از انجام فرایند خرید و فروش خودرو، فروشنده می بایست کارت سوخت را در اختیار خریدار قرار دهد اما اگر به هر دلیلی چفروشنده از این امر اجتناب کرد، ...
۱۳۹۹/۴/۲۲ - ۰۹:۴۲
دلال بازی قیمت خودروها را میلیاردی کرد
خودرونگاران |رئیس اتحادیه فروشندگان نمایشگاه داران خودرو بر این باور است که تاثیر تحریم ها بر میزان تولید و گسترش سفته بازی در بازار خودرو موجب شده تا در کمتر از دو سال قیمت برخی خودروها دو تا پنج بر...
۱۳۹۹/۴/۱۵ - ۱۱:۴۶
جزئیات افزایش تولید خودرو در بهار امسال+ جدول
خودرونگاران_تولید انواع خودرو طی سه ماهه اول امسال با رشد ۸.۷ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل به ۲۱۶ هزار و ۸۴۱ دستگاه رسید. در این مدت تولید ایران خودرو ۲۲.۶ درصد افزایش یافت و تولید سایپا با افت ۴.۳...
۱۳۹۹/۴/۱۷ - ۱۰:۵۶
فردا رونمایی از مزدا 3 توربو در مکزیک
خودرونگاران - شرکت مزدا قصد دارد تا فردا جدیدترین خودروی خود یعنی مزدا 3 توروبو را که در کارخانه مکزیک ساخته شده است را رونمایی کند.